İçeriğe geç
Aydın Bülten

Gündelik hayata dair sade ve meraklı okumalar

Teknoloji 4 dk okuma Mert Ilgaz

Depolama Alanı Dolduğunda: Telefon ve Bilgisayarda Kalıcı Dosya Düzeni

Rastgele uygulama silmek çözüm değil. Neyin yer kapladığını görme, video ve mesajlaşma medyasını yönetme, önbellek temizliğinin sınırı, buluta taşımanın güvenli yolu ve aramayı bitiren klasör düzeni.

Telefonun "depolama alanı dolu" uyarısı, çoğu kullanıcının yılda birkaç kez karşılaştığı bir sahnedir. Genellikle en kötü anda gelir: fotoğraf çekilecekken, güncelleme kurulurken ya da bir belge indirilirken. Çözüm olarak da en hızlı yol seçilir; rastgele birkaç uygulama silinir ve sorun birkaç hafta sonra geri döner.

Oysa dijital alan da fiziksel alan gibi yönetilebilir. Neyin nerede durduğu bilindiğinde ve düzenli bir ayıklama yapıldığında sorun kalıcı olarak çözülür. Mantık, küçük alanlarda depolama çözümleri mantığıyla aynıdır: alan büyütülemiyorsa, içindekiler düzenlenir.

Önce neyin yer kapladığını görün

Hem telefonlarda hem de bilgisayarlarda, depolama alanını kategori kategori gösteren bir ekran bulunur. Buraya bakmadan yapılan her temizlik tahmine dayanır ve genellikle yanlış hedefe yönelir.

Bu ekran çoğu kullanıcıda benzer bir tablo gösterir: alanın büyük bölümünü fotoğraf ve videolar, ardından uygulamalar ve son olarak "diğer" başlığı altındaki geçici dosyalar kaplar. Hangi kalemin baskın olduğunu bilmek, hangi yöntemin işe yarayacağını da belirler.

Video, fotoğraftan çok daha fazla yer kaplar

Bir dakikalık yüksek çözünürlüklü video, yüzlerce fotoğrafa denk gelebilir. Bu yüzden alan sorununun kaynağı neredeyse her zaman videolardır. Birkaç uzun videoyu ayıklamak, yüzlerce fotoğrafı silmekten çok daha etkilidir.

Kamera ayarlarından video çözünürlüğünü düşürmek de kalıcı bir çözümdür. Gündelik kayıtlar için en yüksek çözünürlük çoğu kullanıcı için gereksizdir ve fark ekranda neredeyse görülmez. Bu tek ayar, ileride birikecek alanın önemli bölümünü baştan önler.

Tekrar eden kareleri ayıklamak

Seri çekim ve tekrar denenen kareler, galerinin en büyük yükünü oluşturur. Aynı sahneden on beş fotoğraf çekilir, biri kullanılır, kalan on dördü silinmez.

Galeri uygulamalarının çoğu, benzer fotoğrafları ve ekran görüntülerini gruplayan bir bölüm sunar. Bu bölümü ayda bir açmak, birkaç dakikada ciddi alan kazandırır. Ekran görüntüleri de sinsi bir kalemdir; alındıktan sonra işlevini tamamlar ama silinmez.

Uygulama verisi, uygulamanın kendisinden büyük olabilir

Bir uygulamanın kapladığı alan, kurulum boyutuyla sınırlı değildir. Mesajlaşma uygulamaları gelen tüm medya dosyalarını cihaza kaydeder ve bu birikim yıllar içinde gigabaytları bulur.

Bu uygulamalarda otomatik medya indirme ayarını kapatmak, sorunu kaynağında keser. Ayrıca uygulamaların ayarlar bölümünde bulunan depolama yönetimi ekranından, en çok yer kaplayan sohbetlerin medyası toplu olarak silinebilir. Harita ve müzik uygulamalarındaki çevrimdışı indirmeler de aynı şekilde gözden geçirilmelidir.

Önbellek temizliği ve sınırı

Uygulamalar hızlı çalışmak için geçici dosyalar tutar. Bu önbellek, zamanla büyür ve depolama ekranında genellikle "diğer" olarak görünür. Uygulama bazında önbellek temizlemek, veri kaybı yaratmadan alan kazandırır.

Ancak önbellek temizliği kalıcı bir çözüm değildir; dosyalar kullanım sırasında yeniden oluşur. Ayrıca bu iş için üçüncü taraf temizleyici uygulamalar kurmaya gerek yoktur. Bu uygulamaların çoğu, kazandırdıkları alandan fazlasını kendileri kaplar ve arka planda gereksiz kaynak tüketir.

İndirilenler klasörü ve eski kurulum dosyaları

Bilgisayarlarda alanın önemli bir bölümünü indirilenler klasörü yutar. Bir kez kullanılıp unutulmuş kurulum dosyaları, arşivler ve ek olarak inen belgeler burada birikir.

Bu klasörü tarihe göre sıralayıp altı aydan eski her şeyi gözden geçirmek, çoğu bilgisayarda tek seferde büyük alan açar. Aynı iş telefonda da geçerlidir; indirilen belgeler klasörü, galeri kadar dolu olabilir.

Buluta taşımak ile yedeklemeyi karıştırmayın

Fotoğrafları buluta taşıyıp cihazdan silmek, alan sorununu çözer. Ancak bu işlem yapılırken dosyaların gerçekten yüklendiğinden emin olmak gerekir. Yükleme tamamlanmadan yapılan silme işlemi, kalıcı kayıp anlamına gelir.

Bulut hizmetlerinin "cihazdan alan boşalt" özelliği bu işi güvenli biçimde yapar; dosyanın küçük bir önizlemesini bırakır, aslını sunucuda tutar. Yine de kritik dosyaların ayrıca bir kopyasının bulunması, alan yönetiminden bağımsız bir güvenlik meselesidir.

Klasör düzeni: aramayı bitiren yapı

Alan açmak kadar önemli olan, kalanı bulabilmektir. Karmaşık klasör hiyerarşileri yerine sade bir yapı daha iyi çalışır: birkaç ana başlık ve altlarında yıl bazlı klasörler.

Dosya adlandırmada da tutarlılık işe yarar. Tarihin başa yazıldığı bir isim, dosyaların kendiliğinden kronolojik sıralanmasını sağlar. "Yeni klasör", "belge son", "belge son2" gibi isimler ise birkaç ay içinde tamamen anlamsız hâle gelir.

Otomatik biriken dosyaları kesin

Kalıcı çözüm, temizlik yapmak değil birikimi azaltmaktır. Otomatik medya indirmeyi kapatmak, video çözünürlüğünü düşürmek, kullanılmayan çevrimdışı içerikleri kaldırmak ve gereksiz uygulamaları silmek bu kapsamdadır.

Bir uygulamayı üç aydır açmadıysanız, muhtemelen ona ihtiyacınız yoktur. Silinen uygulama gerektiğinde yeniden kurulabilir ve çoğu durumda verisi hesapla birlikte geri gelir. Bu ayıklama, alan kazandırmanın yanında ana ekranı da sadeleştirir.

Yılda iki kez yeterli

Bu işlerin sürekli yapılması gerekmez. Yılda iki kez, yarım saatlik bir gözden geçirme çoğu kullanıcı için yeterlidir. Depolama ekranını açmak, en büyük kalemi belirlemek ve yalnızca oraya müdahale etmek en verimli yöntemdir.

Alan sorunu genellikle cihazın küçük olmasından değil, hiç ayıklanmamasından kaynaklanır. Düzenli bir gözden geçirme, cihaz değiştirme ihtiyacını yıllarca erteleyebilir. Dolu bir depolama alanı, çoğu zaman yeni bir cihazın değil yarım saatlik bir düzenin eksikliğidir.